RSS

VITAMINE

14 Mar


Vitamine là gì?

Người ta có thói quen nghĩ rằng vitamine là loại thuốc bổ giúp khoẻ mạnh hoặc chống mệt mỏi. Do đó có phải vitamine đóng vai trò kích thích các cơ quan không? Không hẳn thế. Thực sự thì đặc điểm hàng đầu của vitamine là cần thiết cho cuộc sống, do chúng tham gia vào các phản ứng sinh học.

Vitamine không được sản xuất bởi cơ thể con người, nó phải lệ thuộc vào nguồn bên ngoài đưa vào (trừ một số vitamine như vitamine D, PP). Các vitamine có nguồn gốc từ động vật cũng như thực vật. Cơ thể chúng ta cũng chỉ cần chúng một lượng nhỏ và rất có hiệu lực. Vitamine rất dễ bị phá huỷ, chẳng hạn Vitamine B1, vitamine C dễ bị huỷ lúc nấu nướng.

Từ vitamine xuất phát từ đâu?

Năm 1910, một nhà sinh hoá người Mỹ, Casimir Funk đã sáng tạo ra từ “vitamine” vì nó là một chất thuộc nhóm amin và cần thiết cho sự sống (vital). Vital+amin =vitamine

Về sau có một số chất không thuộc nhóm amin nhưng cũng cần thiết cho sự sống.

Vitamine đầu tiên được phát hiện vào năm 1910, và vitamine cuối cùng được phát hiện cách đây 50 năm. Tuy nhiên người ta cũng chưa hiểu hết về chúng.

Có mấy loại vitamine ?

Hiện có các loại vitamine sau : vitamine A, vitamine nhóm B, vitamine C, vitamine D, vitamine E, vitamine H, vitamine K. Trong nhóm vitamine B chia ra nhiều loại như :B1, B2, B3, B4, B5, B6, B7, B8, B9, B10, B11, B12.

Theo chuyên môn người ta chia vitamine ra làm 2 nhóm: loại tan trong mỡ gồm vitamine A, D, E, K. Loại tan trong nước gồm vitamine nhóm B, vitamine C.

Mỗi loại có chức năng khác nhau, chúng tôi sẽ trình bày lần lượt từng loại theo cách sau:

Nguồn gốc ?

Ðặc điểm?

Vai trò vitamine ( chẳng hạn vitamine A ) ?

Nhu cầu hàng ngày trong trường hợp bình thường & khi có bệnh ?

Nguồn cung cấp vitamine ( ăn thức ăn nào?)

Khi thiếu vitamine sẽ mắc bệnh gì?

Cách dùng vitamine như thế nào là hợp lý?

Nếu lỡ dùng nhiều vitamine có sao không?

Có 6 bệnh thường gặp do thiếu vitamine gây ra

Bệnh

Thiếu vitamine

Rối loạn chính

BÉRIBÉRI

SCORBUT

PELLAGRE

Thiếu máu

Bệnh khô mắt

Bệnh còi xương

Vitamine B1

Vitamine C

Vtamin PP

Vitamine B12

Vitamine A

Vitamine D

Gây liệt, suy tim

Gây chảy máu

Gây rối loạn ở da và tâm thần

Xanh xao,yếu đầu chi, viêm lưỡi

Biến dạng xương

Ðặc điểm chung của các vitamine là gì?

Mặc dù có cấu trúc hoá học, vai trò và tác dụng khác nhau, nhưng tất cả các vitamine đều có chung các đặc tính :

Không cung cấp năng lượng: tức calo=0

Hoạt động với số lượng rất nhỏ : tuỳ theo từng loại vitamine mà lượng cần hàng ngày thay đổi từ vài microgam (vitamine B12) đến vài chục miligram (vitamine C).

Ða phần cơ thể không tổng hợp được: phải nhập từ thức ăn bên ngoài đem vào.

Không thể thay thế lẫn nhau: tức là khi thiếu vitamine này không thể đem vitamine khác thế được.

Cần thiết cho hoạt động và phát triển của cơ thể.

Vitamine đóng vai trò là chất xúc tác, nhờ đó thức ăn được đồng hoá và biến đổi của tổ chức (tế bào). Vitamine tạo thuận lợi cho việc sản xuất và sử dụng năng lượng. Ngoài ra vitamine còn bảo vệ tế bào khỏi bị tấn công, nhờ đặc tính chống lại quá trình oxi hoá và tham gia vào việc chống nhiễm trùng, khử độc và sửa chữa các cấu trúc bị hư.

Thiếu vitamine sẽ gây ra những rối loạn cho cơ thể

Những đối tượng nào dễ bị thiếu vitamine ?

Những đối tượng sau đây dễ bị thiếu vitamine:

Trẻ sinh non.

Trẻ em.

Người chơi thể thao.

Phụ nữ có thai, nhất là khi bị nghén.

Phụ nữ sau khi sanh.

Phụ nữ cho con bú.

Người ăn kiêng.

Người già.

Người bị bệnh mãn tính, đặc biệt là bệnh lý đường tiêu hoá như : tiêu chảy, đau bao tử.

Người đang thời kỳ dưỡng bệnh.

Nghiện thuốc lá, nghiện rượu.

Người làm việc trong môi trường ô nhiễm, căng thẳng.

Làm sao biết bị thiếu vitamine?

Thiếu vitamine được phát hiện nhờ vào các triệu chứng và dấu hiệu sinh học (đo lượng vitamine trong máu).

Các triệu chứng có thể có của thiếu vitamine :

Dị ứng với ánh nắng mặt trời

Thay đổi ở da: khô da, mất độ sáng của da, mất tính mềm mại.

Những thay đổi của lưỡi.

Những thay đổi của móng tay, chân như móng mất bóng, có sọc, dễ gãy.

Thay đổi khẩu vị như ăn không ngon hoặc tăng sự ngon miệng.

Giảm độ nhạy cảm của cơ thể.

Giảm ham muốn tình dục.

Giảm vui vẻ, dễ bị kích thích, nóng nãy.

Giảm thể lực, giảm khả năng gắng sức.

Giảm khả năng tập trung, giảm trí nhớ.

Dễ bị bầm máu

Ðọc sách, nhìn mau mỏi mắt

Tê cóng, chuột rút

Vô sinh.

Rối loạn kinh nguyệt.

Rối loạn nhịp tim.

Chậm mọc lông, dễ rụng tóc.

Chậm liền sẹo.

Dễ bị stress.

Dễ bị nhiễm trùng.

                                                BS.PHÙNG HOÀNG ĐẠO (Theo Encyclopédie Médicale)

 

About these ads
 
 

Leave a Reply

Please log in using one of these methods to post your comment:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

 
Follow

Get every new post delivered to your Inbox.

Join 81 other followers

%d bloggers like this: